ABD Yüzey Ulaşım Kurulu (STB), Watco iştiraki Southern Oklahoma Railroad’un (SOK) Oklahoma eyaletinin Carter County bölgesinde yaklaşık 0,51 mil uzunluğundaki demiryolu hattını işletmesine ilişkin başvuruları askıya aldı. Kurul, hattaki mevcut operasyonlarda BNSF Railway’in rolü başta olmak üzere çeşitli konuların açıklığa kavuşturulmasını istedi.

30 Eylül 2026 tarihinde alınan kararla Southern Oklahoma Railroad ve Watco Holdings tarafından sunulan iki ayrı bildirimin yürürlük tarihleri ikinci bir emre kadar ertelendi. STB Baş Hukuk Müşaviri Anika S. Cooper imzalı kararda, başvurular arasındaki bağlantı ve hattın hukuki statüsüne ilişkin ek bilgi talep edildi.

Southern Oklahoma Railroad’un Başvurusu İnceleniyor

Henüz demiryolu işletmecisi statüsünde bulunmayan Southern Oklahoma Railroad, 1 Eylül’de Oklahoma’nın Gene Autry bölgesindeki hattı işletmek amacıyla doğrulanmış bir bildirimde bulundu. Aynı gün Watco Holdings de SOK’un ortak taşıma hizmetlerine başlamasının ardından şirket üzerindeki kontrolünü sürdürmesine yönelik başvuru yaptı.

Söz konusu demiryolu hattı yakın zamanda demiryolu işletmecisi olmayan WP Global tarafından satın alındı. STB, SOK’un başvurusunda bazı noktaların yeterince açıklanmadığı gerekçesiyle işlemi erteledi. İki başvuru birbirleriyle bağlantılı olmasına rağmen ayrı olarak sunulduğu için Watco Holdings’in bildirimi de aynı şekilde askıya alındı.

Kurulun talep ettiği bilgilerin özellikle hattın hangi statüde işletileceği ve mevcut işletmeci BNSF’nin faaliyetlerinin nasıl sona ereceği konusunda yoğunlaştığı belirtildi.

BNSF’nin Hattaki Statüsü Açıklığa Kavuşturulacak

SOK, STB’ye sunduğu bildirimde hattın “özel sektör hattı olarak inşa edildiğini” ifade etti. Ancak aynı belgede BNSF’nin halen hattı WP Global’in müşterilerine hizmet vermek amacıyla kullandığı belirtildi.

STB, bu ifadenin BNSF’nin hat üzerinde genel taşıyıcı hizmeti sunduğu anlamına gelebileceğine dikkat çekti. Kurul, BNSF’nin gerçekten genel taşıyıcı olarak faaliyet gösterip göstermediğinin ve SOK’un işletmeyi devralması halinde bu hizmetin hangi hukuki çerçevede sona ereceğinin açıklanmasını istedi.

Eğer BNSF hattı genel taşıyıcı statüsünde işletiyorsa, şirketin bu yükümlülükten çıkabilmesi için STB onayına ihtiyaç duyabileceği değerlendiriliyor. Buna karşılık hattın 49 USC § 10906 kapsamında istisnai yan hat, endüstriyel hat, ekip hattı veya manevra hattı niteliğinde olması halinde BNSF’nin hizmeti Kurul onayı olmadan sonlandırabilmesi mümkün olabilecek.

Bu nedenle SOK’tan BNSF’nin hattaki faaliyetlerinin hukuki statüsünü açıklaması ve hattın ilgili mevzuat kapsamında hangi kategoriye girdiğini ortaya koyması istendi.

Özel Demiryolu Hattı Ayrımı Önem Taşıyor

STB, kararında özel demiryolu hatlarının kendi yetki alanının dışında kalabileceğini de hatırlattı. Bu tür hatlar genellikle bir gönderici tarafından veya göndericinin finansmanıyla sahipleniliyor, inşa ediliyor ve işletiliyor. Hatlar çoğunlukla sahibinin ya da yüklenicisinin kendi yüklerinin taşınması amacıyla kullanılıyor ve diğer göndericilere ücret karşılığında ortak taşıma hizmeti sunulmuyor.

SOK’un hattı “ana hat” olarak tanımlaması ise Kurul açısından ayrıca soru işareti oluşturdu. Şirket, yaklaşık 0,51 millik güzergahı ana hat olarak tanımlarken, ayrıca § 10906 kapsamındaki yan ve endüstriyel hatlarda da faaliyet göstereceğini bildirdi.

STB, bu tanımlamanın BNSF’nin geçmişteki faaliyetleri açısından 49 USC § 10901 kapsamında bir Kurul onayının gerekip gerekmediği sorusunu gündeme getirdiğini belirtti.

Kuruldan Revize Harita Ve Açıklama Talebi

STB’nin değerlendirmesinde hattın güzergahını gösteren Ek A’daki harita da önemli bir başlık oldu. Haritada ana hat, BNSF’nin ana hattına yakın bir geçiş noktasından Redwing Road’un batı kenarına veya bu bölgeye yakın bir noktaya kadar uzanıyor.

Haritada “diğer hat” olarak gösterilen iki bölümün ise Redwing Road’u geçtiği ve haritanın doğu tarafında devam ettiği görülüyor. Kurul, SOK’tan doğuya uzanan bu hattı işletip işletmeyeceğini açıklamasını istedi.

Şirketin bu bölümü işletmemesi halinde ise SOK ile trafik alışverişinde bulunacak diğer tarafların bu bölgede gerçekleştireceği operasyonların ayrıntılı şekilde açıklanması talep edildi. Ayrıca SOK’un işletmeyi planladığı tüm hatları gösteren güncellenmiş bir harita sunması veya mevcut haritanın söz konusu hatları zaten kapsadığını belirtmesi istendi.

Haritada yolun “Peter Wates Road” olarak gösterilmesi, SOK’un başvurusunda ise farklı bir isim kullanılması da Kurulun açıklama istediği konular arasında yer aldı.

Watco’nun Smoky Ridge Başvurusu Emsal Oluşturuyor

STB, Watco’nun benzer bir başvurusunu 2026 yılının başında incelemişti. Ocak ayında Kurul, Watco Holdings’in Smoky Ridge Railroad üzerindeki kontrolünü sürdürmesine ilişkin bildirimini yayımladı.

Smoky Ridge Railroad, Tennessee eyaletinin Anderson ve Roane ilçelerinde bulunan yaklaşık 7,07 millik demiryolu hattı ile 6,63 millik yan hattı EnergySolutions’tan satın alarak işletmeyi amaçlıyordu. Söz konusu bildirimin 8 Ocak 2026’da Federal Register’da yayımlanması ve muafiyetin başvurudan 30 gün sonra, 22 Ocak’ta yürürlüğe girmesi planlanmıştı.

Watco o dönemde 28 eyalet ile Kanada’nın bir eyaletinde 44 Class III ve bir Class II demiryolu taşıyıcısını kontrol ettiğini bildirmişti.

Southern Oklahoma Railroad başvurusu ile Smoky Ridge işlemi arasında bazı benzerlikler bulunsa da iki dosyanın sonuçları farklılaştı. Smoky Ridge başvurusunda süreç planlandığı şekilde ilerlerken, SOK başvurularında STB ek bilgi talep ederek yürürlük tarihlerini yeni bir emre kadar erteledi.

SOK İçin Kritik Tarihler Belli Oldu

STB’nin kararına göre Southern Oklahoma Railroad’un önünde ek açıklamalar için belirli tarihler bulunuyor. SOK’un kararın bir örneğini BNSF’ye gönderdiğini Kurula bildirmesi için son tarih 5 Ekim 2026 olarak belirlendi.

Şirketin talep edilen ek ve düzeltilmiş bilgileri ise 30 Ekim 2026’ya kadar sunması gerekiyor. SOK’un istenen bilgileri bu tarihe kadar Kurula iletmemesi halinde STB, başka bir karar almaksızın her iki bildirimi de 31 Ekim’den itibaren reddedebilecek.

Böylece Southern Oklahoma Railroad’un Gene Autry bölgesindeki yaklaşık 0,51 millik hattı işletmeye başlaması, öncelikle BNSF’nin mevcut rolü, hattın hukuki statüsü, işletilecek güzergahların kapsamı ve demiryolunun ana hat ile tali hat ayrımının netleştirilmesine bağlı olacak.

Kaynak= https://rayhaber.com/2026/10/abdde-southern-oklahoma-railroad-basvurusu-askiya-alindi/